Voorbeeld Patiëntenregisters 1818-1899

Ongelukkige voorvallen in 1899

Extra leuk is dat in de latere registers ook de reden voor opname in het gasthuis wordt vermeld!

Naast vele ziekten met klinkende latijnse namen valt op hoeveel (bedrijfs-) ongevallen er plaatsvinden. Mensen vallen van ladders, schieten uit met een beitel of vleesmes, krijgen in fabrieken of op scheepswerven een balk, een baal tabak of zakken koren over zich heen.

Zo heel veel lijkt er niet veranderd. Mensen raken gewond aan het hoofd na een vechtpartij of zijn in beschonken toestand uitgegleden. Mensen vallen van de trap en van hun fiets, uit ramen of uit de dakgoot, of belanden in de gracht. Mensen worden aangereden door paarden, een bierkar, de tram en (in 1899!) door een automobiel.

Detail uit het Patiëntenregister van het Binnengasthuis, 1899

Cornelia Otman

Niet voor iedereen was het gasthuis een plek van komen en gaan. In het patiëntenregister van de krankzinnigenafdeling vinden we Cornelia Otman, die in 1797 op 16-jarige leeftijd werd opgenomen na haar verblijf in het Aalmoezeniersweeshuis. Zij woonde meer dan een halve eeuw in het Buitengasthuis, tot zij op 19 januari 1849 overleed. In het register werd genoteerd dat zij op de kop af 18.795 dagen verpleegd was. Dit moet toch wel een record geweest zijn!

Bladzijde uit het Patiëntenregister van het Buitengasthuis, 1849, met bovenaan de inschrijving van Cornelia Otman (klik voor vergroting)

'Koosje'

In het register van het Buitengasthuis van 1822 vinden we het tragische verhaal van 'Koosje', die door een voorbijganger in de Dirk van Assen steeg (nu: Dirk van Hasseltsteeg, bij de Nieuwezijds Kolk) werd aangetroffen 'zijnde zeer ziek en op al hun vrage voltrekt geen antwoord kunnende krijge'. Ook in dit schrijnende geval verlangde het Gasthuis verlangde een briefje van de wijkmeester, die aangaf niets anders dan een blanco briefje te kunnen afgeven 'alzo dit mensch niet heeft kunne spreeke en geheel onbekend is'.

Arme Koosje overleed een dag na binnenkomst, op 16 juni 1822, zonder dat haar identiteit kon worden vastgesteld.

Detail uit het Patiëntenregister van het Buitengasthuis, 1822 met de inschrijving van 'Koosje' (klik voor vergroting)
Detail uit het Patiëntenregister van het Buitengasthuis, 1822 met het briefje van de wijkmeester (klik voor vergroting)
Laatst bijgewerkt op 14 jan 2016
ZoekVoorbeeldHandleiding
© Stadsarchief
Disclaimer / Colofon
<