Indiaan

nr. 010094000005 Blaauw Jan was een menagerie aan de Kloveniersburgwal. Daar werden niet alleen dieren, maar ook opvallende mensen tentoongesteld. In 1764 was er een heuse indiaan te zien, 'Een Wilde, Sychnecta genaamt, van de Mohawk uyt Noord-America'. De indiaan trok veel bekijks met zijn traditionele kostuum.

Uit Canajoharie

De indiaan kwam uit Canajoharie. Dit dorpje (niet te verwarren met de huidige plaats van die naam) was samen met Fort Hunter de enig overgebleven woonplaats van de Mohawk-indianen in de Mohawk Valley. De indiaan was onder valse voorwendsels naar Europa gelokt en verkocht aan de weduwe Anthonie Bergmeyer, eigenaresse van Blaauw Jan.

Blaauw Jan

Aan het eind van de zeventiende eeuw begon Jan Westerhof, bijgenaamd Blaauw Jan, bij zijn herberg aan de Kloveniersburgwal een menagerie in de vorm van een classicistische tuin, met borstbeelden van twaalf Romeinse keizers. Eerst waren daar alleen vogels te zien, maar de menagerie groeide uit tot een echt dierentuintje. Naast papegaaien en andere vreemde vogels, waren er leeuwen, tijgers, panters en bavianen – en bijzondere mensen.

Amsterdammers en indianen

Vanaf het begin van de zeventiende eeuw hadden Amsterdammers in Amerika contact met indianen, vooral met de Mohawks, met wie zij handelden in huiden. Er bleef wel veel wantrouwen ten opzichte van de Indianen. De Nederlandse etnografen schilderden hen vaak af als inferieure en onbeschaafde wilden, met een verwerpelijke godsdienst. In de achttiende eeuw waren de indianen echter ook interessant geworden als exotische rariteit.

Dwerg en reus

Blaauw Jan toonde zijn bezoekers wel meer bijzondere mensen. Rond het midden van de achttiende eeuw waren de dwerg Wybrand Lolkes – 'niet hoger dan 29 Duim' – en de 2,25 meter lange reus Cajanus in de herberg te bezichtigen.

Atlas Dreesmann

Deze prent heeft deel uitgemaakt van de Amsterdam-collectie die W.J.R. Dreesmann (1885-1954) bijeenbracht. Toen de verzameling in 1960 geveild werd kon het toenmalige Gemeentearchief, nu het Stadsarchief, het grootste deel van de tekeningen en prenten kopen, waaronder een groot aantal portretten van belangrijke Amsterdammers van de late zestiende tot de twintigste eeuw.

De indiaan Sychnecta, prent door A. Smit naar Pieter Barbiers, 1764

© Stadsarchief
Disclaimer / Colofon
<