Voorbeeld Bevolkingsregisters tijdelijk verblijf 1854-1934

Tijdelijk verblijf: scheepspersoneel

In de Bevolkingsregisters van tijdelijk verblijf 1914-1918 zijn bijna 90 Chinezen te vinden, afkomstig uit Hong Kong en Kanton. Volgens opgave van de politie waren zij allemaal op 15 juni 1918 aangekomen in Amsterdam, vermoedelijk allemaal met hetzelfde schip. De meesten waren werkzaam als stoker, maar er ook een boekhouder, koopman en een kok zijn te vinden. Als tijdelijk adres verkozen zij zonder uitzondering de Buiten Bantammerstraat.

De meesten van hen verlieten Amsterdam weer in december van datzelfde jaar. Een aantal bleef hangen tot begin 1920 en vertrok toen ook ambtshalve.

Sam Kam, die zich buiten de scheepvaart met duisterder zaken bezighield, heeft zijn geboorteland echter niet meer teruggezien. Twee maanden na aankomst, op 17 augustus 1918, stierf hij een gewelddadige dood in een logement op de Javakade, waar veel Chinezen die in dienst waren van de Stoomvaart Maatschappij Nederland onderdak hadden.

pagina uit het Verblijfregister met de inschrijving van Kam Sam (inventarisnummer 270)

Ook 'koopman' Ivan Liang vond op deze dag de dood. Bij hem staat in het Bevolkingsregister niet de aantekening vermoord, maar overleden. Die dag werd er nog een derde Chinees vermoord, maar deze is niet te vinden in de Registers van tijdelijk verblijf. Het motief voor de liquidaties lag in de opiumhandel en wapensmokkel en vormde het startschot voor een bloedige bende-oorlog.

Verslag van de rechtzaak in De Tijd:godsdienstig-staatkundig dagblad 29-11-1918 (via Delpher)

Verder lezen: Eric Slot, ‘Het regent hier heroïne’
Van opium tot ’bruine suiker’. In: Ons Amsterdam Nr 11-12 (November-December 2008).

Tijdelijk verblijf: Belgische Vluchtelingen


Bron afbeelding: http://www.dbnl.org

De advocaat Alberic Emile Deswarte was een van de tienduizenden Belgen die tijdens de Eerste Wereldoorlog naar Amsterdam vluchtten. Op 12 april 1915 kwam hij met vrouw en twee kinderen vanuit Elsene (bij Brussel) in Amsterdam aan. In Elsene woonde hij aan de Fleurgatsche Steenweg nummer 12. Zijn vrouw Lea Jeanne Bonneels was geboren op 5 februari 1879. Hun dochter Danielle Marie Alise was geboren op 30 april 1903, hun zoon Pieter Alberik op 2 september 1906. De familie Deswarte kon tijdelijk op Herengracht 113 verblijven en verhuisde op 20 januari 1916 naar Van Baerlestraat 16. Het Verblijfregister wijst op een overschrijving naar het 'gewone' Bevolkingsregister.

De inschrijving van de familie Deswarte in het Verblijfregister (inventarisnummer 266)

In de Overgenomen Delen vinden we de familie inderdaad terug. Daar staat ook dat ze in 1917 verhuisden naar de Weteringschans en op 6 februari 1919 terugkeerden naar Brussel.

De inschrijving van de familie Deswarte in de Overgenomen Delen (inventarisnummer 153)

Alberic Deswarte was initiatiefnemer voor de oprichting van de Belgische School in Amsterdam. Deze school was tussen 1914 en 1915 gevestigd op het adres Van Ostadestraat 101. Het was een lagere en middelbare school voor de opvang van Vlaamse en Waalse kinderen. Deswarte was vanaf 1 februari 1915 ook hoofdredacteur van de Vlaamsche Stem, een dagblad speciaal uitgegeven voor Vlaamse vluchtelingen en mede-auteur van het anti-Duitse 'Vlaamsch manifest'.

Laatst bijgewerkt op 14 jan 2016
ZoekVoorbeeldHandleiding
© Stadsarchief
Disclaimer / Colofon
<